Баспасөз қызметі

С.Ж.Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университетiнде жүйке ауруларының кафедрасы – ең ежелгi ұжымдарының бiрi, Республиканың неврологиялық ғылымына үлкен салым енгiзген.

Кафедрада Кеңес одағының және Республикамыздың көптеген көрікті ғұлама неврологтері жұмыс істеген: Е.М. Стеблов, Р.Г. Мандрыко, Е.Л. Фалькова-Калико, М.С. Генина, М.Х. Фаризов, С.К. Прияткина, Т.Т. Тагбергенов, У.И. Бисембина, Е.В. Шанов, Б.А. Атчабаров, 1950; М.Х. Фаризов, 1953; И.И. Великанов, М.Х.Фаризов, А.П. Касаткина, Е.Л. Фалькова-Калико, С.К. Прияткина с соавт., 1964; Т.Т. Тагбергенов, Н.К. Адибаева, 1969; К.Х. Туруспекова, 1970; С.Н. Гальянов, 1971; Е.З. Путинцева, 1971; К.М. Болгожина, 1971; М.А. Ахметов, 1971, Н.С. Кайшибаев, Н.К. Клипицкая, Б.С. Айткужина, Ф.А. Мусабаева, Е.С. Нургужаев, Т.Т. Бокебаев, С.А. Жанайдаров Е.С., Сейтенов Н.А. Красноярова С.Е. Мухаметжанова, М.Г. Абдрахманова, Г.П.Хасенова, Г.М.Мустафина, Б.С.Жиенбаева, А.Ш.Избасарова (1994 – 2004). Олардың еңбектері тематикалық жинақтарда (1984, 1986, 1991, 1994, 2000, 2002, 2004 гг.) және 4 монографияларда жарық көрген.

Еңбек жұмыстары А.Р. Халимова, Т.И. Изакова (1972); Г.К. Ергазиной и К.Е. Жолболдин, А.Б. Алдабергеновой (1996); Э.Б.Атантаевой, С.С.Жукабаевой, (2000); Б.Ж.Акбергенова, З.Курмангалиев, (1988); М.И.Вансванов, 2001; А.А.Карибжанов, Г.Б.Кабдрахманова, (1998; 2002); А.Б. Кадржанова, (1997); Н.И. Ивакина (1993-1998); Ш.А.Булекбаева, Г.А.Мухамбетова (1994-1999) конференция жинақтарында жарық көрген, тематикалық жинақтар және методологиялық әдістемелерде.

Профессор Кайшибаев С.К. педагогикалық белсендiлiктi үлкен iлтипатпен зер салатын. Оқу құралы (С.Қайшыбаев, М.С.Генина профессор) «Жүйке ауруларының пропедевтикасы» студенттер, невролог дәрiгерлер үшiн көп жылдар маңызды кiтап болып табылды. Профессор Смағұл Кайшибаевичтың басқарумен 1998жылы «Ерте ми атеросклероз: клиникасы, диагностикасы және емделуі» монографиясы жарық көрді.

Профессор С.К.Қайшыбаев Қазақстанда бірінші болып «Неврология» оқулықтың бiрiншi авторы болатынын айтып ескертуi керек, (1 бөлімінің жүйке ауруларының пропедевтикасы; 2 бөлiк – дербес ) медицина ЖООдың студенттерiнiң мемлекеттiк тіл және орыс тiлінде жазылған. Бiздiң университеттің студенттері осы «Неврология» оқулығымен дайындалады.

Профессор С.К.Қайшыбаев 2005 жылы «Сөздiк-анықтама неврологиялық термин» клиникалық неврологияда және медицинада қолданылатын жиi терминдер ұғымы туралы жазба жарық көрді.

Отандық неврологияға өз салымын профессор Б.А.Әбеуев «Шығыс медицинасы бойынша нұсқауы», «Электроэнцефалография биологиялық керi байланыс. Жүйе жүйесінің ауруларында емдеуделуінде қолдануы. Бірлескен авторлар Б.Н.Раимқұловпен, Г.С.Тiлеубаева. Қазақстанның неврологтерi дәрiгерлері профессор Б.А.Әбуов, Е.С.Нұрғожаевтың (2002 ) басқармасымен басып шығарылған жүйке жүйелерi ауруларына арналған жiктеулердi пайдаланады.

Кафедраның еңбегi болып саналатын тестер жинағы (2001) студенттерге, клиникалық ординаторлар және невролог дәрiгерлерге арналған. Басып шығарылған оқу құралдары профессор Б.Н.Раимқұлов, профессор Е.С.Нұрғожаевтың басқаруымен «Бет жүйкесiнiң жүйке дертiнiң қазiргi тәсiлдерімен емдеу», «Дисциркуляторлы энцефалопатия», әдiстемелiк нұсқа «Вертебро – базилярлық жанында бас айналу жеткiлiксiздiктi».

«Диагностика және емнің қазiргi аспектiлерi», «Арқадағы ауырсынулар». Профессор Ж.Р.Идирисованың нейроинфекциялар бойымен жасалған емдеудiң алгоритм оқу құралдары «Балалардағы демиелинизацияланған аурулар», «Балалардың цереброваскулярлы аурулары», доцент Г.А.Мұхамбетованың бала неврологтарына әдiстемелiк құралдары жазылған «Балаларда невроздар және невроз сияқты бұзылулар», «Балалардағы когнитивтi дамуының бұзылулары».

2012 жылы профессор А.С.Федулов және профессор Е.С.Нургужаевпен бiрге «Неврология және нейрохирургия» атты оқулық басып шығарды, 1 бөлімінде: жүйке жүйесiнiң пропедевтика және семиотикасы жайлы, «Жоғарғы мектеп» атты баспаханада Беларусь республикасында басылып шыққан.

Қорыта келгенде, жүйке аурулары кафедрасының өз жылдарында бiздiң Республиканың бiрiншi неврологтардың қазақ мектеп жасауына мүмкiндiк туғыздық. Оқу-әдiстемелiк 900 жұмыстан астам, 12 монография, орыс және қазақ тiлдерiндегi 2 оқулық, ондық нұсқаулар жариялаған.

Қазақстан ЖООдағы неврология кафедраларының жетекшiлерi бәрi дерлiк бiздiң кафедра тәрбиеленушiлер болып табылады.

Бұл профессорлара Е.С.Нургужаев, Ж.М.Ермеков, Г.А.Дущанова, Е.С.Сейтенов, Т.Т.Бокебаев, М.Г.Абдрахманова, Г.Б.Кабдрахманова.

Жүйке ауруларының кафедрасының қызметкерлерi осы шақта тақырыптық жинақтардың мамандандырылған дәрiгерлiк журналдарында ҚР ККСОН тiзiм қосқан, өз ғылыми мақалаларын жариялайды, дәрiгерлер, жалпы тәжiрибелік дәрiгерлерге арнап оқу құралы, әдiстемелiк құралдар жазады.